حرف دل

ای خدای بزرگ ما وارث خون شهدا وامانت دار این امانت بزرگ تو گشته ایم-شهید محمد تقی صفار شاهرودی

نقش جوانان در انقلاب اسلامی

اصولا" در کشورهای مختلف، قشر جوان، نیرویی فعال و با نشاط محسوب می شود و در واقع نقش جوانان آگاه و تحصیل کرده در مسیر انکشاف، پیشرفت و نیکبختی جوامع، سرنوشت ساز است.

 


در دوران سلطنت رژیم پهلوی ، با آن که جوانان بخش بزرگی از جمعیت ایران را تشکیل می دادند ، به دلیل سیاست های مخرب رژیم ، قشر جوان ، از تحرک و کارآیی لازم برخوردار نبود . نظام استبدادی از یک طرف با برقراری اختناق و دیکتاتوری در کشور ، از فعالیت های آزادانه سیاسی و اجتماعی و فرهنگی ای که مخالف دیدگاه های رژیم بود ، جلوگیری می کرد و از طرف دیگر ، رژیم شاه می کوشید فکر و استعداد جوانان را به مسیری انحرافی سوق دهد تا آنان کمتر به سرنوشت کشور بیندیشند . در همین جهت ، رژیم تلاش می کرد شرایط اجتماعی را برای فساد و بی بند و باری جوانان فراهم کند و آن ها را به مسائل مادی ، مبتذل و بی ارزش سرگرم سازد . امام خمینی ( ره ) بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران ، با تیزبینی ، این خطر را احساس می کرد و درباره آن هشدار می داد . ایشان فرمود : « آنها بنا داشتند جوان های ما را فاسد کنند تا این که بی تفاوت بشوند ... این جوان دیگر نمی تواند فکر بکند به این که بر سر مملکت چه آمده است . »
اما طراحان تبلیغات و برنامه های فساد انگیز و تخریبی در رژیم شاه ، تحلیل درستی از روحیه و احساسات مذهبی جوانان ایرانی نداشتند . اگرچه گروهی از جوانان فریب دستگاه های تبلیغاتی رژیم شاه را خوردند ، اما بسیاری از آن ها با هوشیاری مراقب اوضاع بودند و تحت تاثیر قرار نگرفتند . از نگاه جوانان ، استراتژی رژیم شاه برای مسخ و انحراف جوان ایرانی ، خود از نشانه های بارز انحراف حکومت پهلوی بود و همین موجب نفرت و انزجار بیشتر آنها از رژیم می شد . در این میان ، روشنگری های امام خمینی(ره) و برخی دیگر از شخصیت های انقلابی و پیشرو ، در آگاهی و بیداری طیف وسیعی از جوانان نقش کلیدی داشت . نسل جوان ایران در شعارهای انقلاب ، هویت اسلامی ، عدالت خواهی ، استقلال طلبی ، نفی ظلم و سلطه را می دید که همگی از آرمان های مورد علاقه او بود . به این ترتیب ، نسل جوانان انقلاب ، به عنوان نیرویی عظیم و کارآمد ، وارد صحنه شد ، به طوری که در آغاز حرکت انقلابی مردم ایران در سال 1978 ، جوانان طلیعه دار و پیشگام شدند . جوانان در ایجاد شور انقلابی در میان توده های مردم و نیز تلاش خستگی ناپذیر برای به ثمر رسیدن انقلاب ، نقشی مهم ایفا کردند . راهپیمایی ها معمولا" توسط آنها تدارک و سازماندهی می شد و مسئولیت های مختلفی بر عهده افراد جوان شهرها و محلات بود . جوانان در جریان انقلاب ، هویت ملی و دینی خود را بازیافتند و برای ساختن آینده ایران، احساس مسئولیت کردند. اعتماد امام خمینی به جوانان و متقابلا" ایمان آنها به رهبر بزرگشان ، باعث شد که پس از پیروزی انقلاب نیز قشر جوان با عزمی استوار و اتکای به نفس فراوان ، وارد عرصه های مختلف شود . چنان که بسیاری از مدیران کشور در سال های پس از انقلاب ، از میان جوانان مومن و انقلابی برخاستند و همین جوانان متعهد و شجاع ، در میدان های نبرد با نیروهای متجاوز اردوی صدام حسین ، به دفاع از میهن پرداختند .
بدیهی است بخشی از نیروهای جوان هر کشور را ، دانشجویان تشکیل می دهند که افرادی تحصیل کرده و آینده ساز هستند . در کشورهای مختلف، دانشجویان به دلیل حساسیت به مسائل سیاسی و اجتماعی و تماس و ارتباط با افراد تحصیل کرده و روشن بین، در مقایسه با سایر اقشار جامعه ، از آگاهی بیشتری برخوردارند . لذا در مقابل ظلم و تبعیض و ناراستی ، سریع تر واکنش نشان می دهند . این موضوع در مورد دانشجویان ایرانی نیز کاملا" صادق بود . قبل از انقلاب اسلامی ، رژیم شاه که نقش دانشجویان را در وقایعی چون ملی شدن صنعت نفت ایران مشاهده کرده بود ، کوشید دانشگاهها را کاملا" تحت ‌کنترل درآورد . از طرف دیگر ، رژیم در کنار اشاعه فساد در جامعه می کوشید تا غربزدگی را نیز در میان دانشجویان با شدت بیشتری ترویج کند . با وجود این ، دانشجویان ایرانی با مشاهده اختناق ، استبداد و فقر و تبعیض حاکم بر جامعه ، مخالف رژیم بودند . از آن مهمتر ، هنگامی که آنها وابستگی و تسلیم رژیم شاه در برابر غرب به ویژه آمریکا را مشاهده می کردند ، بیشتر برانگیخته می شدند .
در این میان ، گروه های چپگرا و متمایل به افکار انحرافی و التقاطی ، فرصت طلبانه می کوشیدند مخالفان رژیم شاه را جذب تشکیلات خود کنند . اما وجود تعداد زیادی از دانشجویان مسلمان در دانشگاه ها و همچنین تلاش تاثیرگذار افرادی چون شهید آیت ا... مطهری ، شهید مفتح و دکتر شریعتی در محیطهای دانشگاهی ، موجب شد که به تدریج فضایی مناسب برای نیروهای مذهبی در دانشگاهها فراهم شود . به طوری که با آغاز قیام مردم ایران ، دانشجویان به سرعت ، به صفوف مردم پیوستند و دانشگاهها به مراکز مهم تجمع و خیزش علیه رژیم شاه تبدیل شدند . از نکات مهم در این روند ، نزدیکی دو قشر روحانی و دانشجو به عنوان دو طیف تحصیل کرده و پیشرو انقلاب بود . امام در مورد نقش دانشجویان و جوانان می فرماید : « جوانان متعهد در طول تاریخ و خصوصا" ‌دانشجویان مسلمان در نسل حاضر و در نسلهای آینده ، سرمایه امید بخش اسلام و کشورهای اسلامی هستند . این دانشجویان هستند که با تعهد و سلاح و استقامت و پایداری می توانند کشتی نجات امت اسلامی و کشورهای خود باشند و این عزیزانند که استقلال ، آزادی و ترقی و تعالی ملتها مرهون زحمات آنان است . »

  
نویسنده : گلشن سخن ; ساعت ٦:٠٥ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٩/۱۱/٢٢
تگ ها :